Biyokimya ve Klinik Biyokimya Uzmanı Uzm. Dr. Ali Coşkun, günlük yaşamda yaygın olarak kullanılan karton bardakların sanıldığı kadar masum olmadığını belirterek, özellikle sıcak içeceklerle birlikte mikroplastik riskine dikkat çekti.
Plastik materyallerin ucuz, hafif ve pratik olması nedeniyle hayatın vazgeçilmez unsurları haline geldiğini ifade eden Coşkun, plastiklerin çevre ve insan sağlığı açısından günümüzün en önemli kirleticileri arasında yer aldığını vurguladı. Plastik atıkların doğada yüzyıllarca bozulmadan kaldığını hatırlatan Coşkun, parçalanmaları sonucu oluşan mikro ve mikron altı boyuttaki parçacıkların “mikroplastik” olarak adlandırıldığını söyledi.
Mikroplastiklerin yalnızca deniz canlıları için değil, insan sağlığı açısından da ciddi bir tehdit oluşturduğunu belirten Coşkun, bu maddelerin solunum yoluyla, cilt temasıyla ve özellikle gıda ile birlikte insan vücuduna girebildiğini ifade etti. Mikroplastiklerin akut değil, kronik etkiyle zarar verdiğine dikkat çeken Coşkun, yapılan bilimsel çalışmalarda mikroplastiklerin insan kanında, dokularda ve anne sütünde dahi tespit edildiğini kaydetti.
Yurt dışında yapılan araştırmalara da değinen Coşkun, yaklaşık 90 derece sıcaklıktaki suyun kağıt karton bardaklara dökülüp 15 dakika bekletilmesi sonucu, suya binlerce mikron altı plastik parçacığın geçtiğinin fluoresan mikroskop ile belirlendiğini aktardı. Karton bardakların iç yüzeyinin sıvı sızdırmaması için plastikle kaplandığını belirten Coşkun, bu durumun özellikle sıcak ve asitli içeceklerde riski artırdığını söyledi.
Araştırma sonuçlarına göre günde ortalama üç kez çay veya kahve tüketen bir kişinin, bu içecekleri karton bardakta içmesi halinde farkında olmadan 50 binin üzerinde mikroplastik parçacığı yutabileceğini ifade eden Coşkun, bu durumun uzun vadede hormon sistemi, bağışıklık sistemi ve metabolizma üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğine işaret etti. Mikroplastiklerin tiroid hormonları, üreme hormonları ve insülin üzerinde etkilerinin olabileceğini, obezite, diyabet ve hatta kanser riskini artırabileceğini belirtti.
Uzm. Dr. Ali Coşkun, günlük yaşamda porselen veya cam ürünlerin tercih edilmesini önererek, karton bardak kullanımının mümkün olduğunca azaltılması gerektiğini vurguladı. Zorunlu durumlarda karton bardak kullanılacaksa, bardak içinin önceden bol suyla yıkanmasını ve sıcak içeceklerin 5–7 dakikadan uzun süre bekletilmeden tüketilmesini tavsiye etti.
Coşkun, “Unutulmamalıdır ki, dünyadaki en değerli hazine sağlıklı bir yaşamdır” ifadelerini kullandı.
